Huisdieren
Je hond controleren op teken [Complete gids]
Teken kunnen de ziekte van Lyme, anaplasmose, ehrlichiose en andere infecties op honden overdragen. Bij een aantal daarvan moet de teek meestal een dag of langer vastzitten voordat de ziekte wordt overgedragen, en sommige kunnen sneller overgaan. Wie na elke wandeling in een tekengebied controleert en teken snel verwijdert, verkleint dus het risico. Deze handleiding is algemene informatie, geen veterinair advies.
Stap voor stap
Controleer kort na de wandeling
Teken kruipen vaak eerst een tijdje rond voordat ze zich vastzetten, en hoe eerder een vastzittende teek eruit is, hoe beter. Controleer je hond zodra je thuiskomt uit het bos, hoog gras of struikgewas, het liefst binnen het eerste uur of twee. In veel streken loopt het tekenseizoen ongeveer van het voorjaar tot de herfst, maar sommige teken zijn ook op zachte winterdagen actief.
Begin bij de risicoplekken
Teken zetten zich graag vast waar de huid dun en beschut is. Controleer eerst deze plekken: in en achter de oren, rond de ogen, onder de halsband, tussen de tenen en kussentjes, de oksels, de liezen en buik, en onder de staart.
Strijk met je handen tegen de vacht in
Met voelen vind je teken die je bij een snelle blik mist. Strijk met je vingers langzaam tegen de haarrichting in en druk daarbij licht op de huid. Een teek die heeft gezogen voelt als een klein, stevig bultje, van een paar millimeter tot ongeveer 1 cm. Een teek die nog niet heeft gezogen voelt als een piepklein plat zaadje. Voel je iets ongewoons, duw de vacht dan opzij en kijk.
Gebruik vergroting voor teken in het nimfstadium
Nimfen zijn ongeveer 1 tot 2 mm groot en met het blote oog moeilijk te zien, zeker in een donkere vacht. Open LoupeLens op 5x tot 8x met de zaklamp aan, duw de vacht opzij en bekijk de huid. Bij die vergroting zie je de pootjes van een nimf, en daaraan zie je ook of een bultje een teek is of een huidflapje.
Verwijder vastzittende teken op de juiste manier
Gebruik een fijn pincet of een tekentang, niet je vingers. Pak de teek zo dicht mogelijk bij de huid vast en trek hem er recht uit met een rustige, gelijkmatige kracht. Met een pincet draai, ruk of knijp je niet in het lijf; met een tekenhaakje volg je de gebruiksaanwijzing. Verbrand de teek niet en smeer er geen vaseline, nagellak of olie op. Maak het beetje schoon met water en zeep of een ontsmettingsmiddel dat veilig is voor dieren, en was je handen. Bewaar de teek in een afgesloten potje of zakje, of maak er een scherpe foto van, voor het geval je hond ziek wordt en je dierenarts wil weten om welke teek het gaat.
Houd de plek van de beet in de gaten
Maak direct na het verwijderen een vergrote foto van de plek van de beet en daarna ongeveer twee weken lang één keer per dag. Een klein rood bultje dat wegtrekt is normaal. Roodheid of zwelling die groter wordt in plaats van kleiner, of een hond die in de weken erna moe, kreupel of koortsig wordt of slecht eet, is een reden om naar de dierenarts te gaan. Foto's met een datum helpen je dierenarts om te zien hoe de plek is veranderd.
In het kort
Controleer kort na het wandelen, begin bij de oren, halsband, oksels, liezen, poten en staart, strijk met je handen tegen de vacht in en gebruik 5x tot 8x vergroting voor piepkleine nimfen. Verwijder teken met een fijn pincet of een tekentang en trek ze dicht bij de huid recht eruit.
Veelgestelde vragen
Hoe klein kunnen teken op honden zijn?
Nimfen zijn ongeveer 1 tot 2 mm, ongeveer zo groot als een maanzaadje, en larven zijn nog kleiner. Volwassen teken die nog niet hebben gezogen zijn ongeveer 3 tot 5 mm, zoals een sesamzaadje. Nimfen kunnen ziekten overdragen en zijn in een donkere vacht makkelijk over het hoofd te zien. Daar helpt vergroting.
Hoe vaak moet ik mijn hond op teken controleren?
Na elke wandeling in het bos, hoog gras of struikgewas tijdens het tekenseizoen, dat in veel streken ongeveer van het voorjaar tot de herfst loopt. Sommige teken zijn ook op zachte winterdagen actief, dus waar veel teken voorkomen is een snelle controle het hele jaar de moeite waard.
Wat als de kop van de teek in de huid blijft zitten?
Breken de monddelen af en kun je ze makkelijk met een schoon pincet verwijderen, doe dat dan. Lukt dat niet, laat ze dan zitten; de huid werkt ze tijdens het genezen meestal vanzelf naar buiten. Maak de plek schoon en houd hem in de gaten. Worden roodheid of zwelling erger, ga dan naar je dierenarts.
Moet ik een teek draaien of er eerst iets op doen?
Met een pincet trek je hem er recht uit zonder te draaien. Tekenhaakjes zijn bedoeld om te gebruiken zoals de gebruiksaanwijzing zegt. Verbrand de teek niet en bedek hem niet met vaseline, nagellak of olie; dat vertraagt het verwijderen en maakt het niet veiliger.
Kan ik met LoupeLens bepalen wat voor teek het is?
LoupeLens herkent geen teken, maar op 8x tot 10x maak je een gedetailleerde foto die het determineren makkelijker maakt, of je die nu vergelijkt met voorbeeldfoto's of aan je dierenarts laat zien. De soort doet ertoe, omdat verschillende teken verschillende ziekten overbrengen.